Türkiye’nin “gaz piyasası” çalışıyor mu? | Türkiye | DW

by Bi'Burs

Türkiye, son yıllarda Karadeniz’de gerçekleştirdiği doğal gaz arama faaliyetleriyle küresel enerji sektöründe dikkat çekiyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıkladığı 135 milyar metreküp doğalgaz keşfinin ardından ekonomi yönetimi, Türkiye’nin toplam doğalgaz keşfinin 540 milyar metreküpe ulaştığını açıkladı. Bu miktarın tamamı çıkarılırsa Türkiye’nin 10-12 yıllık doğal gaz ihtiyacının karşılanacağı ve tüketicilerin doğalgazı daha ucuza satın alabileceği hesapları yapılıyor. 21 Ağustos 2020’de Türkiye, Tuna-1 olarak adlandırılan Sakarya Gaz Sahası’nda 320 milyar metreküp doğalgaz rezervi olduğunu, 17 Ekim 2020’de ise 85 milyar metreküp doğalgaz rezervi bulunduğunu açıkladı. . Son olarak 4 Haziran 2021’de Filyos Doğal Gaz İşletme Tesisi’nin açılışında konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, 135 milyar metreküp yeni rezerv keşfedildiğini duyurdu.

“Kaynak, rezerv bulunamadı”

DW Türkçe’de hükümetin açıkladığı doğalgaz rezervi keşiflerini değerlendiren Enerji Politikaları Uzmanı Necdet Pamir, “Yapılan açıklamalar Nasreddin Hoca’nın ‘Nakit parayı gördünüz, gülün’ diyen şakasına benziyor.” Açıklanan rezervlerin doğalgaz rezervi olmadığını vurgulayan Necdet Pamir, “Böyle bir rezerv bu kadar az kuyu açmakla açıklanamaz. Kaynak bulunsa da ne kadar olduğunu söylemek bilimsel olarak mümkün değil. şu an rezerv olarak belirlenebilir.” diyor.

“Meslek örgütlerinin sessizliği hayret verici”

Hükümetin doğalgaz keşiflerine ilişkin açıklamalarının küresel enerji piyasası aktörleri için pek bir şey ifade etmediğini belirten Pamir, “Burada gerçek tabloyu anlatmak, Türkiye’deki enerji sektörü meslek kuruluşlarının, bu işin uzmanlarına düşüyor. bu bölümlerdeki sessizlik de şaşırtıcı.”

Necdet Pamir

.

Pamir, rezervlerin tamamı bulunduğu söylense bile Türkiye’nin tüketiminin ancak 10 yıl boyunca karşılanabileceğini belirterek, “Hükümetin doğalgaz ithalatını sonlandıracağımıza ilişkin açıklamaları da gerçekçi değil. Rezerv tükenince ne yapacaksınız? 10 yıl sonra mı? Yine ithalat yapmak zorunda kalacaksınız” dedi Pamir.

EPDK: Gaz sözleşmesi 1 Ekim’de sunulacak

AKP hükümeti ise geçtiğimiz günlerde açıkladığı doğalgaz keşiflerini bir yatırım aracı olarak finans piyasalarına sunmaya hazırlanıyor. EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz, 9 Haziran’da Anadolu Ajansı’na yaptığı açıklamada, bugünkü fiyatlarla 100 milyar doların üzerinde piyasa değerine sahip olduğunu söylediği Karadeniz gazının “Karadeniz Gazı” adı altında piyasaya sunulacağını söyledi. 1 Ekim’de devreye girecek olan Vadeli Gaz Piyasası’nda (VGP) işlem görebileceğini duyurdu.

Türkiye’nin Karadeniz’deki yeni doğalgaz keşfiyle rezervin 540 milyar metreküpe ulaştığını ve bu keşiflerin Türkiye’yi doğal gaz ticaret merkezi olma hedefine daha da yaklaştırdığını belirten Yılmaz, gelecekte fiyat belirsizliğinin en aza indirilebileceğini söyledi. VGP ile pazarlama oyuncularına yeni seçenekler sunuyor.

“İthalat anlaşmaları 2022’den itibaren sona erecek”

Yılmaz’ın edindiği bilgiye göre yerli doğalgaz, 2023 üretim yılı vadeli doğalgaz borsasında forward sözleşmelerle satılacak. Türkiye’nin bölgesinde doğalgaz borsası kuran ilk ülke olduğunu belirten Yılmaz, doğalgazın bulunmasının Türkiye’nin yıllık 45-50 milyar metreküp ithalatını önemli ölçüde azaltacağını, uzun vadeli doğalgaz ithalat anlaşmalarının kademeli olarak yapılacağını vurguladı. 2022 itibariyle süresi doluyor. dedi.

Peki, Türkiye’nin Karadeniz Gaz Sözleşmesi uluslararası yatırımcıların ilgisini çekecek mi?

“Gaz çıkarmanın ek maliyetleri olacak”

Finans şirketleri, kurumsal ve bireysel yatırımcılar için yatırım stratejileri geliştiren, 100’e yakın ülkenin para ve sermaye piyasalarını takip eden STRFS Baş Stratejisti Atahan Çelebi, “Fiziksel teslimat ve/veya fiyat değişimlerine dayalı nakit uzlaşmaya dayalı vadeli işlem piyasaları açıyoruz” dedi. doğal gaz üreticisi ve satıcısı ülkeler. bir eğilimi gösterir. Buradaki amacın doğal gaz fiyatlarında öngörülebilirliği artırmak ve belirsizlikleri azaltmak olduğunu kaydeden Çelebi, Türkiye’nin açıkladığı son doğalgaz keşiflerinin ardından böyle bir yola girdiğini belirtiyor.

Türkei Yatırım-Uzman Atahan Çelebi

Atahan Çelebi

Öte yandan vadeli işlem piyasalarında doğal gazın fiyatının coğrafyaya göre farklılık gösterdiğini anlatan Çelebi, “Bu noktada doğalgazın çıkarılma maliyeti, dağıtım maliyeti, depolama olanakları gibi etkenler neden oluyor. doğal gaz fiyatlarının ülkeler arasında farklılık gösterebileceği, “Deniz altından çıkarılıyor olması muhtemelen ek ve değişken maliyetler getirecektir” diyor.

“Pazar yerli ve sınırlı”

Bu özelliklerinden dolayı Türk menşeli doğal gazın dünya ortalamalarına göre daha yüksek fiyatta ve nispeten daha oynak olacağını ifade eden Çelebi, “Ayrıca üretimin üç ila beş milyar gibi düşük bir seviyede gerçekleşeceği gerçeği, ilk etapta metreküp, ilk dönemlerde piyasanın hacim olarak düşük kalmasını sağlayacaktır.” konuşuyorum.

Küresel piyasalarla tam entegre bir vadeli gaz piyasası için çıkarma, stoklama ve dağıtım kanallarının tam olarak çalışır durumda olması gerektiğinin altını çizen STRFS Baş Stratejisti, yakın gelecekte uluslararası yatırımcıların Türkiye vadeli gaz piyasasına ilgi göstermelerinin pek olası olmadığını düşünüyor. Çelebi, “Bu anlamda ülkemiz vadeli gaz piyasasının uzun vadede işlerlik kazanabileceğini, kısa vadede ise bu piyasayı sadece ülke içinde ve sınırlı oranda kullanılabilecek bir yapı olarak görüyoruz. seviye.”

Tüketimin yüzde 99,7’si ithalat

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından hazırlanan “Doğal Gaz Piyasası 2020 Sektör Raporu”na göre, 2020 yılı sonu itibarıyla Türkiye’de doğal gaz dağıtım sektöründe faaliyet gösteren 72 dağıtım şirketi bulunmaktadır. 81 il merkezi olmak üzere toplam 554 ilçe ve 35 beldeye doğalgaz arzı sağlanırken, 16,8 milyon abone ve 656 bin serbest tüketiciye ulaşıldı. 2020 yılında Türkiye toplam doğal gaz tüketiminin yüzde 99,7’sini ithalatla karşıladı. İthalatta bir önceki yıla göre yüzde 6,45 artış olurken, ithalatın yaklaşık yüzde 34’ü Rusya’dan yapıldı. Doğal gaz ithalatında Rusya’yı Azerbaycan, İran, Cezayir ve Nijerya takip etmektedir.

Aram Ekin Duran

© Deutsche Welle İngilizce

You may also like

Leave a Comment